İnme, Erken Müdahale ile Önlenebilir Bir Tehdit
Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi (AFSÜ) Tıp Fakültesi Nöroloji Ana Bilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Gökçe Zeytin Demiral, inmenin (felç) dünyada kalp hastalıklarından sonra en sık görülen ölüm ve kalıcı sakatlık nedeni olduğunu belirtti. Uzmanlara göre, sağlıklı yaşam tarzı değişiklikleri ve erken tıbbi müdahale, felç vakalarının büyük bölümünün önüne geçebiliyor.
İnme Nedir? Belirtileri Nasıl Ortaya Çıkar?
İnme, beynin bir bölümüne giden kan akışının aniden kesilmesi veya azalması sonucu oluşan ciddi bir sağlık sorunudur. Bu durum, beyin hücrelerinin oksijensiz kalmasına ve kısa sürede hasar görmesine yol açar.
En yaygın tür olan iskemik inme, damarın pıhtı ile tıkanmasıyla meydana gelir. Daha az görülen hemorajik inmede ise damar yırtılarak beyin içine kanama olur.
Doç. Dr. Demiral’a göre, vücudun bir tarafında güçsüzlük, konuşma bozukluğu, yüzde kayma veya görme kaybı gibi belirtiler inmenin ilk işaretleri olabilir. Bu belirtiler ani başlar ve erken fark edilmezse kalıcı hasar bırakabilir.
Tanı Sürecinde Zaman Hayat Kurtarır
İnme tanısında en kritik unsur hızlı teşhistir. Uzmanlar, inmeden şüphelenilen kişilerin vakit kaybetmeden acil servise başvurması gerektiğini vurguluyor.
Hastanede yapılan nörolojik muayene sonrası, bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans (MR) görüntüleme yöntemleriyle tanı netleştirilir. Bu süreç, tedaviye erken başlanmasını sağlar ve beyin dokusunun korunmasına katkıda bulunur.
Kimler İnme Riski Altında?
İnme her yaşta görülebilse de 55 yaş üzeri kişiler, ailesinde inme öyküsü bulunanlar, hipertansiyon, şeker hastalığı, yüksek kolesterol veya kalp ritim bozukluğu olan bireyler daha yüksek risk taşır.
Ayrıca sigara ve alkol kullanımı, hareketsiz yaşam, obezite ve aşırı tuz tüketimi de inme riskini artıran başlıca faktörler arasındadır.
Tedavi ve Rehabilitasyon Süreci
İnme tedavisinde amaç, beyne kan akışını en kısa sürede yeniden sağlamaktır.
İskemik inmelerde pıhtı çözücü ilaçlar ya da anjiyografi ile pıhtı çıkarma (trombektomi) yöntemi uygulanabilir. Hemorajik inme durumunda ise kanamayı durdurmak ve beyin basıncını azaltmak hedeflenir; gerekirse cerrahi müdahale yapılır.
Tedavi sonrasında fizyoterapi, konuşma terapisi ve psikolojik destek, hastaların günlük yaşama dönüş sürecinde büyük önem taşır.
İnmeden Korunmanın Anahtarı: Sağlıklı Yaşam Tarzı
Doç. Dr. Demiral, inmenin büyük ölçüde önlenebilir bir sağlık sorunu olduğunu belirtti.
Düzenli tansiyon, şeker ve kolesterol takibi, sigara ve alkolün bırakılması, dengeli beslenme, düzenli egzersiz ve yeterli uyku gibi yaşam alışkanlıkları inme riskini %80 oranında azaltabiliyor.
Özellikle sebze, meyve ve zeytinyağı ağırlıklı Akdeniz tipi beslenme, kalp ritim bozukluklarının erken tespiti ve düzenli hekim kontrolleri beyin sağlığını korumanın en etkili yolları arasında yer alıyor.
Sonuç: Bilinçli Yaşam, Sağlıklı Beyin
İnme, doğru yaşam tarzı ve erken müdahale ile önlenebilen bir hastalık.
AFSÜ uzmanları, toplumda farkındalık artırmanın ve belirtileri tanımanın, her yıl binlerce hayatın kurtulmasını sağlayabileceğini belirtiyor.
Kaynak: Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi (AFSÜ)
Yazar: Afyon Kent Haber / Mustafa Şengül
