85 yıllık gazyağına gözü gibi bakıyor

Türk Telekom Teknik Uzmanı olarak emekli olan 1938 doğumlu İbrahim Afyonkale, babası Hüseyin Afyonkale’nin kullanmayarak bir teneke hatıra olarak ayırdığı Develi (Camel) Gazyağını tam 85 yıllık. Özel yapım teneke kalaylı olması nedeniyle içi dolu bir şekilde koruyan Afyonkale, “Benim için çok şey anlam ifade ediyor. Birincisi babamın hatırası var, ikincisi gazyağı lambasında çok ders çalıştım. Yokluk, karaborsa ve bir dönemi anlatıyor” dedi.

1940’lı yıllarda herkesin ulaşamadığı ve genellikle karaborsada altın fiyatına satılan Develi Gazyağı evlerde gaz lambası ve araçlarda yakıt olarak kullanılıyordu. Babası Hüseyin Afyonkale’nin neden kullanmayıp bir tenekeyi sakladığını anlatan İbrahim Afyonkale, “Bir zamanlar gazyağına ulaşmak imkansız gibi bir şeydi. Karaborsada satılıyor ve çok hatırlı kişiler alabiliyordu. Babamda şehrin sevilen isimlerinden biri olduğu için Afyon’da Develi Gazyağına ulaşan 8-10 isimden biri oluyor. Bir tanesini ayıran babam yıllar sonra bu tenekeyi bana emanet etti. İlerde birçok şey değişecek. Bu tenekeyi iyi sakla ve zamanında neler çektiğimizi hatırla dedi. Bende o günden bu yana sakladım. Belli zamanlarda zarar görmüş mü diye kontrol ediyorum” dedi.

Evinin bodrumunda nem ve rutubet görmeyen bir yerde özel olarak çocukluğundan beri sakladığı bir teneke gazyağını ilk kez ortaya çıkartan İbrahim Afyonkale, antika buzdolabı ve eşyalarıyla biliniyor. Afyonkale, “Ben hatırası olan hiç bir şeyi atmam. Onları saklarım ve iyi korumaya çalışırım. Bizim zamanımızda her istediğine her zaman ulaşamıyordun. Aldığın bir şeyin kıymetini bilirdin. Şimdiki gibi tüketim toplumu değildik. Develi gazyağı o kader kıymetliydi ki bir zamanlar insanlar boş ve gereksiz konuşan kişilere, ‘Boş Develi Gazyağı tenekesi gibi güzel ses çıkartıyor ama içi boş’ diye benzetmede bulunurlardı. Bu benzetme bugün hala kullanılıyor” diye konuştu.

Gazyağı nedir?

Gazyağı ilk defa 1850’lerde kömür katranından elde edilmiş. 1859’dan sonra da petrolden elde edilmiş ve halen en önemli kaynak da budur. Elektriğin ve içten yanmalı motorların gelişmesine kadar aydınlatma ve motor yakıtı olarak petrolün önemli bir ürünü sayılmaktaydı. Bugün ise yakıt ve çözücü olarak kullanılmaktadır. Jet motorlarında da kullanılır.

85 yıllık gazyağına gözü gibi bakıyor

Afyonlu İbrahim Afyonkale babadan kalma 85 yıllık gazyağını bu güne kadar evinin bodrumunda sakladı. Antika ve eski eşyalara merakıyla bilinen Afyonkale, “Türkiye’de 85 yıldır saklanan başka bir gazyağı yoktur. Bu bir antika” dedi.