Bursa Ticaret ve Sanayi Odası (BTSO) Gayrimenkul Komitesi Meclis Üyesi, Bursa Sorumlu Emlak Danışmanları Derneği (BURSED) Kurucu Üyesi ve MYK Gayrimenkul Bilirkişi ve sınav yapıcısı görevlerini yürüten Kule Gayrimenkul Yatırım Yönetim Kurulu Başkanı olan Ayhan Üstünel, "'Tapu Harcı Gerçek Değer Beyanı ve Tapuda Ekspertiz Zorunluğu Kanunu' TBMM Genel Kurulu kararıyla iptal edildi. Kamuoyunda büyük tartışma yaratan tapu harçlarıyla ilgili maddeler, iktidar ve muhalefet partilerinin verdiği önergelerle teklif metninden tamamen çıkarıldı" dedi. Söz konusu düzenlemede daralma yaşayan gayrimenkul sektörü için, sevindirici bir gelişme olduğunu ifade eden Üstünel, "Gayrimenkul alım satımlarında beyan edilen değer yerine devletin ve özel şirketlerin belirleyeceği 'gerçek' değer üzerinden tapu harcı ödenmesini öngören düzenleme yasalaşmış olsaydı eğer, evini satanlar, ev alanlar normalden 8-10 kat daha fazla tapu harcı ödeyecekti. Üstelik evlerin değerini tespit eden özel şirketlere de 500 ile 600 TL para ödemek zorunda kalacaklardı. Ayrıca belediyeler de gerçek değer üzerinden Emlak Vergisi alacaklardı. Dijital Hizmet Vergisi ile bazı kanunlarda değişiklik yapılmasını öngören yasa teklifinin TBMM Genel Kurulu'ndaki görüşmelerinde, kamuoyunda büyük tartışma ve endişe yaratan tapu harçlarıyla ilgili 30 ve 31'inci maddeler teklif metninden tamamen çıkarıldı" diye konuştu.
Ayhan Üstünel, "Ne yazık ki pek çok kişi satın aldığı evin gerçek değeri yerine tapuda rayiç bedeli üzerinden satış yapmayı tercih ettiği için, devletin bu alanda büyük bir vergi kaybı bulunuyor. Aslında söz konusu yasal düzenleme devletin bu vergi kaybını önlemek için devreye alınmıştı. Ancak toplumdan büyük tepki çekmesinin yanı sıra ilk önce bazı il ve ilçelerde uygulanması, ülke geneline 4 ya da 5 senede yayılacağı gibi maddeler nedeniyle tepki çekmişti. Çünkü söz konusu yasal uygulama ile bazı ilçelerde yaşayan vatandaşlar gerçek değer üzerinden satış yaptığı için yüksek tapu harcı öderken, bazı ilçelerde yaşayan vatandaşlar ise rayiç bedel üzerinden satış yaparak düşük tapu harcı ödemeye devam edecek bu da haksızlık oluşmasına neden olacaktı" dedi.
Aslında mart ayının başından itibaren yabancıya konut satışında da değerleme raporu zorunluluğu fiili olarak başlatılmıştı; gayrimenkul satışlarında ekspertiz şartı getiren bu formülün yabancının yanı sıra yerlide de uygulanması halinde inşaat sektöründeki kayıt dışılığın önüne geçilecek, tapu harcı artacaktı.
Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı verilerine göre, geçen yıl 2,5 milyon gayrimenkul (konut, iş yeri, arsa, tarla) satıldı diyen Üstünel, "Bu gayrimenkullerden elde edilen tapu harcı 10 milyar 72 milyon liraya ulaştı. Tapuda geçen yıl yapılan toplam işlem ise 8.9 milyon adet olurken, toplam gelir ise 11 milyar 291 milyon lirayı aştı. 2018 yılında tapu harcı geliri önceki yıla göre yüzde 5,58 artış gösterdi. Söz konusu rakam önceki yıl 10,7 milyar liraydı. Tapudan elde edilen harç geliri 2009'da 1.8 milyar lira oldu" şeklinde konuştu.
Ev sahipliği oranı açısından bakacak olursak her 100 kişinin 60'ının evinin bulunduğunu ifade eden Üstünel "İlk evini alan en azından tapu harcından muaf tutulsa gayrimenkul sektörünü hareketlendirmek adına değerli bir adım atılmış olur düşüncesindeyim" dedi.
Gerçek değer beyanının gayrimenkul sektöründeki bölgesel yükseliş ve düşüşleri de anlık gösterecek olması açısından dijitalleşen sektörün geleceğine pozitif etki yapacağı ve vergi kaybının önüne geçileceğini vurgulayan Üstünel, "Yurtdışı örneklerinde olduğu gibi yeni imar bölgelerinin cazip hale getirilmesi adına vergi muafiyetleri ve indirimlerin de hayata geçirilmesi gerekiyor. Tapu harcının miktarı, devir eden ve devir alan için ayrı ayrı olmak üzere, devir bedeli üzerinden binde 20 olarak hesaplanıyor. Tapu harçları, işlemin yapıldığı yerin vergi dairesi ve bankaların yanı sıra artık tapu müdürlüklerinin e-tahsilat uygulaması üzerinden de ödenebiliyor" ifadelerine yer verdi.
Kaynak: BURSADA BUGÜN - GÜLNAME PAÇA / BURSADA BUGÜN
